Koliki će ove zime biti troškovi za grejanje stana od 60 kvadrata? Ovo je računica

Grejna sezona zvanično počinje 15. oktobra. Iz Udruženja toplana Srbije poručuju - daljinski sistemi tehnički su spremni za grejanje i radijatori će biti topli, jedino je početak grejanja neizvestan u Vrbasu jer tamošnja toplana ima finasijskih problema.

I u EPS-u kažu struje će biti dovoljno, a i ostala energetska preduzeća su dobro pripremljena za zimski period.

Zbog geopolitičkih i ratnih sukoba i dugog sušnog perioda neizvesnost snabdevanja u svetu je sve veća, pa je neophoda i racionalna potrošnja.

Agencija za energetiku Srbije uradila je analizu troškova grejanja domaćinstava u prestojećoj grejnoj sezoni.

Rukovodilac Ekonomskog sektora Agencije za energetiku Srbije Nebojša Despotović objašnjava da je analiza troškova grejanja urađena za prosečno izolovan stan od 60 kvadratnih metara, u kojem živi četvoročlana porodica.

Računica je napravljena pod pretpostavkom da se stan zagreva na 20 stepeni, 16 sati dnevno, tokom šest meseci, za šta je potrebno oko 9.000 kilovat-sati toplotne energije.

Gas i drva najpovoljniji, ali cena drveta zavisi i od peći

Prema analizi, najjeftinije je grejanje na prirodni gas i ogrevno drvo, za koje je potrebno oko 60.000 dinara tokom sezone.

"Dva najjeftinija energenta su prirodni gas i drvo. Cena prirodnog gasa se nije menjala skoro tri godine, poslednji put 1. novembra 2023. godine. Drvo je tržišna roba i njegova cena se menja. Ove godine je neznatno porasla", navodi Despotović.

Međutim, kod grejanja na drva troškovi mogu znatno da variraju u zavisnosti od cene ogreva i efikasnosti peći.

"Raspon troškova iznosi od 60.000 dinara, sa jeftinim drvetom i efikasnom peći, do gotovo 100.000 dinara godišnje, sa skupljim drvetom i manje efikasnom peći", objašnjava Despotović.

Pelet poskupeo gotovo 50 odsto

Posebno je primetan rast cene peleta, koji je ove godine znatno poskupeo uoči početka grejne sezone.

"Godišnji troškovi grejanja na pelet su oko 114.000 dinara. Krajem septembra i početkom oktobra njegova tržišna cena skočila je gotovo 50 odsto i to je dosta podiglo troškove grejanja", ističe Despotović.

Napominje da su u analizi korišćene trenutne cene energenata, odnosno da računica predstavlja presek stanja pred početak grejne sezone.

Grejanje na struju može da košta i 250.000 dinara

Najveće razlike u troškovima postoje kod grejanja na električnu energiju, jer račun pre svega zavisi od načina korišćenja uređaja i potrošnje u višoj ili nižoj tarifi.

"Direktno grejanje, kada imate peć ili kotao kojim koristite električnu energiju tokom dana, trenutno je možda i najskuplji vid grejanja – oko 250.000 dinara godišnje", navodi Despotović.

Znatno povoljnije prolaze domaćinstva koja koriste termoakumulacione peći i pune ih isključivo tokom noći, kada je električna energija četiri puta jeftinija.

"TA peći dovoljnog toplotnog kapaciteta, koje mogu da akumuliraju energiju tokom noći i da njome greju do sledeće večeri, donose račun od oko 102.000 do 103.000 dinara godišnje", objašnjava Despotović.

Međutim, ukoliko kapacitet peći nije dovoljan i domaćinstvo mora dodatno da se dogreva tokom dana, troškovi mogu da porastu za oko 40.000 dinara.

"Ako se dva sata dnevno koristi skuplja tarifa za dogrevanje, godišnji račun raste na oko 142.000 dinara", precizira Despotović.

Koliko košta grejanje na ugalj, lož-ulje i propan-butan

Iako se broj domaćinstava koja koriste ugalj smanjuje, taj energent je i dalje prisutan na tržištu.

Prema računici Agencije, grejanje na visokokalorični ugalj iz Banovića košta oko 81.000 dinara, na sušeni ugalj iz Vreoca oko 86.000, dok je za ugalj iz Stanara potrebno oko 102.000 do 103.000 dinara po sezoni.

Znatno skuplji su naftni derivati. Grejanje na propan-butan košta oko 188.000 dinara, dok bi grejanje na lož-ulje, prema prošlogodišnjoj ceni, iznosilo oko 170.000 dinara.

"Za lož-ulje trenutno nismo imali cenu za ovu sezonu, pa smo koristili prošlogodišnju. Po toj ceni grejanje bi iznosilo 170.000 dinara, što znači da će, kada bude formirana ovogodišnja cena, biti izuzetno skupo", kaže Despotović.

Polovina Srbije greje se na drva – kako smanjiti troškove

Prema podacima sa popisa iz 2022. godine koje je naveo Despotović, gotovo polovina građana Srbije greje se na drva i pelet, pri čemu dominira ogrevno drvo.

Oko 25 odsto koristi centralne sisteme grejanja, 13 odsto električnu energiju, a približno 10 odsto prirodni gas. Na ostale načine grejanja otpada oko dva odsto.

Na kraju, Despotović savetuje građanima da prilikom kupovine uređaja za grejanje vode računa o njihovoj efikasnosti, ali i o toplotnoj izolaciji domova.

"Ako nabavljate peći, nabavljajte što efikasnije. Na primeru drveta videli smo koliko sama efikasnost peći može da smanji račun. Druga stvar je da izolujete stambene prostorije. Što bolja izolacija i novi prozori znače toplije domaćinstvo i manju potrošnju energije", zaključuje Despotović.

Bonus video:

(Espreso/Mondo/Marina Letić/RTS/Prenela: N.J)